เนื้อหากล่าวถึง มโหสถผู้เป็นบุตรของเศรษฐีชื่อว่าสิริวัฒน์และสมนเทวี เขาเกิดมาพร้อมกับถือแท่งยาไว้ในมือจึงได้ชื่อ “มโหสถ” เขาเป็นนักปราชญ์ผู้เฉลียวฉลาด เขาแก้ปริศนาลาตัวหนึ่งด้วยปัญญาอันเฉียบแหลม ต่อมามีเหยี่ยวคาบเนื้อบินผ่านมามโหสถก็สามารถไล่ตามเอาเนื้อนั้นจากเหยี่ยวโดยที่เนื้อไม่ตกลงบนดิน พระวิเทหราชเห็นปัญญาของมโหสถจึงต้องการตัวเขามาเป็นบริวาร แต่ทางอำมาตย์ทูลทัดทานว่าเขายังเด็กยังต้องดูอีกต่อไปก่อนอย่าพึ่งรับตัวเขามา ต่อมามโหสถได้มาแก้ปัญหาของคนถูกขโมยวัวและหญิงสาวถูกขโมยเครื่องประดับ จากนั้นเขาก็ได้เข้าเฝ้าและตอบปริศนาของพระวิเทหราชอีกครั้งด้วยปัญญาอันเฉียบแหลม จนทำให้เหล่าอำมาตย์เกิดความอิจฉาริษยาแก่มโหสถจึงพยายามหาทางกลั่นแกล้งเขา แต่มโหสถก็รู้ทันจึงและสามารถแก้ปัญหานั้นได้